Workshop: Hành trình đáng nhớ khi làm việc tại Nhật Bản – Chia sẻ từ một VietISer

“Làm việc tại Nhật Bản thực sự là một trải nghiệm vừa thú vị vừa nhiều thử thách đối với tôi, một BrSE của VietIS.
Hành trình bắt đầu từ rất lâu trước chuyến bay – từ việc chờ đợi kết quả COE, visa cho đến đặt vé
máy bay – tất cả đều nhận được sự hỗ trợ tận tình từ công ty. Nhưng phải đến khi đặt chân xuống sân
bay Nhật Bản, tôi mới thực sự cảm nhận được rằng chương mới của cuộc đời mình đã bắt đầu.

Ấn tượng đầu tiên ư? Là vô số thủ tục cần hoàn tất trước khi ổn định cuộc sống: đăng ký cư trú,
làm thẻ lưu trú, mở tài khoản ngân hàng, mua SIM điện thoại. Mọi thứ ở Nhật đều tuân theo những quy trình
chặt chẽ, và dù ban đầu tôi có phần choáng ngợp, tôi cũng dần thích nghi nhờ sự hỗ trợ của đồng nghiệp
và những kinh nghiệm hữu ích được các đàn anh, đàn chị VietIS truyền lại.

Cuộc sống ở Nhật cũng mang lại không ít cú sốc văn hóa. Tàu điện luôn chạy đúng giờ tuyệt đối, mọi người
xếp hàng trật tự, và sự yên tĩnh nơi công cộng gần như là điều bắt buộc. Tôi phải học cách phân loại rác đúng
quy định, giữ gìn không gian sống gọn gàng, và quan trọng nhất là làm quen với sự cô đơn đi kèm với công việc
chủ yếu làm từ xa. Điều tôi trân trọng nhất chính là môi trường làm việc chuyên nghiệp, minh bạch và đầy tính
nhân văn. Tôi được nhận thưởng định kỳ, hỗ trợ nhà ở, vé máy bay về nước, và – hơn hết – vô số cơ hội để
trưởng thành cả về chuyên môn lẫn con người thông qua việc trực tiếp làm việc với khách hàng và sự hỗ trợ
ấm áp từ đồng đội. Mỗi ngày làm việc ở đây không đơn thuần là hoàn thành nhiệm vụ – đó còn là cơ hội để học
hỏi, trưởng thành và trở nên độc lập hơn.“

I. Tìm nhà tại Nhật Bản
Việc tìm nhà tại Nhật Bản có thể gặp nhiều khó khăn bởi một số yếu tố sau:

+ Hạn chế cho thuê nhà đối với người nước ngoài
Nhiều chủ nhà không cho người nước ngoài thuê nếu không có người bảo lãnh tại địa phương. Bạn thường phải có mặt tại
Nhật Bản để ký hợp đồng thuê, và quá trình xét duyệt (shinsa) có thể mất từ 1–2 tuần.

+ Chi phí ban đầu cao
Chi phí dọn vào thường gấp 3-4 lần tiền thuê nhà hằng tháng, bao gồm tiền đặt cọc, lễ tạ ơn reikin (khoản tiền
không hoàn lại gửi chủ nhà), phí môi giới và phí quản lý.
+ Các loại hình nhà ở:
1) Apartment / Mansion (căn hộ)
Căn hộ riêng với bếp, phòng tắm và nhà vệ sinh riêng.
Không bao gồm nội thất cơ bản. Các dịch vụ tiện ích (gas, nước, internet) phải tự đăng ký
riêng.
Chi phí ban đầu cao (khoảng 4 tháng tiền thuê). Hợp đồng dài hạn (thường là 2 năm).
2) Sharehouse (nhà ở ghép)
Phòng ngủ riêng trong một căn nhà chung, dùng chung bếp và phòng tắm.
Đã có sẵn đầy đủ nội thất, chỉ cần mang hành lý đến ở.
Chi phí ban đầu thấp hơn (khoảng 1,5-2 tháng tiền thuê). Thời hạn hợp đồng ngắn hơn.
+ Một số lưu ý cho người mới đến Nhật Bản
Dưới đây là một vài lưu ý hữu ích giúp việc tìm nhà tại Nhật Bản trở nên thuận lợi hơn:
+ Nếu định thuê Apartment/Mansion
Tốt nhất nên ở tạm cùng bạn bè tại Nhật trong vài tuần đầu trong lúc tìm nhà. Đồng thời, cần chuẩn bị tài chính
sẵn sàng — chi phí dọn vào ban đầu có thể lên tới 4 tháng tiền thuê.
+ Nếu bắt đầu với Sharehouse
Nếu chưa có chỗ ở ngay khi đến nơi, sharehouse là giải pháp tạm thời rất phù hợp.
Hợp đồng thường kéo dài từ 3 tháng đến 1 năm. Một số sharehouse cho phép đăng ký từ xa
ngay từ Việt Nam và có thể dọn vào ở ngay khi vừa đến Nhật.
+ Hỗ trợ về ngôn ngữ
Nếu vốn tiếng Nhật còn hạn chế, bạn có thể tìm đến các công ty bất động sản Việt Nam tại Nhật Bản. Họ thường
hỗ trợ bằng tiếng Việt và có thể giúp thương lượng để giảm chi phí dọn vào ban đầu.
+ Chọn vị trí thuận tiện
Nên cố gắng tìm nhà gần ga tàu điện để việc di chuyển thuận lợi hơn. Nếu chỗ ở cách xa
nhà ga, bạn có thể cần mua xe đạp để di chuyển đến ga gần nhất.
+ Chứng từ để được hoàn ứng
Khi ký hợp đồng thuê và thanh toán tiền nhà, hãy nhớ yêu cầu công ty bất động sản cung cấp hóa đơn
và chứng từ chính thức.
Hiện tại, VietIS hỗ trợ một phần tiền thuê nhà hằng tháng và chi phí dọn vào lên đến 150.000 yên (theo
quy định của công ty).

II. Ổn định cuộc sống tại Nhật Bản

2.1 Phương tiện di chuyển
+ Phương tiện công cộng chủ yếu tại Nhật Bản là tàu điện, cùng với xe buýt và taxi. Nên sử dụng các ứng dụng
như Google Maps hoặc Navitime để tra cứu lộ trình, giờ tàu và giá vé.
+ Vào giờ cao điểm (7:00–9:00 sáng và 17:00–19:00 tối), hãy chuẩn bị tinh thần cho cảnh tàu điện đông đúc đến
nghẹt thở — một trải nghiệm văn hóa đúng nghĩa!
Có hai hình thức thanh toán chính khi đi tàu điện:

1. Vé lẻ: Mua tại máy bán vé bằng cách chọn ga đến. (Ít
   được sử dụng hơn)
2. Thẻ IC (Suica/Pasmo): Có thể dễ dàng đăng ký tại máy bán vé và nạp tiền để chạm thẻ đi tàu
   tiện lợi.

2.2 Mua sắm
+ Cộng đồng người Việt tại Nhật Bản khá đông đảo, đặc biệt là ở khu vực Tokyo và các vùng lân cận, vì vậy
các cửa hàng thực phẩm Việt Nam khá phổ biến, cung cấp những nông sản quen thuộc như mận, mít,
vải, v.v.
+ Việc mua sắm hằng ngày rất thuận tiện nhờ hệ thống cửa hàng tiện lợi (konbini), siêu thị và
hiệu thuốc có mặt ở hầu như khắp mọi nơi.
+ Đồ gia dụng có thể mua tại các cửa hàng đồng giá 100 yên, IKEA, Nitori hoặc Don Quijote. Nếu muốn
tiết kiệm chi phí, các cửa hàng đồ cũ cũng là một lựa chọn tốt.
+ Mua sắm trực tuyến khá phổ biến qua các nền tảng như Amazon, Rakuten, Qoo10 và Yahoo
Shopping.
+ Các hình thức thanh toán:
o Phổ biến nhất: Tiền mặt
o Ngoài ra còn có: Thanh toán bằng mã QR qua các ứng dụng như PayPay, thẻ IC (Suica/Pasmo), và
thẻ tín dụng (ví dụ: Visa).
o Lưu ý: Chuyển khoản ngân hàng (như ở Việt Nam) hầu như không được dùng để mua sắm.

2.3 Một số lưu ý về văn hóa ứng xử
+ Xếp hàng: Luôn xếp hàng trật tự khi chờ tàu điện, xe buýt, thang máy, mua đồ ăn, v.v. Trên
thang cuốn, hãy đứng về một bên.
+ Giữ yên lặng nơi công cộng: Giữ im lặng trên phương tiện công cộng — tránh nói chuyện lớn tiếng hoặc nghe
điện thoại. Tại nhà, tránh bật nhạc to hoặc gây tiếng ồn, vì hàng xóm có thể báo cảnh sát nếu bị làm phiền.
+ Không ăn uống trên phương tiện công cộng: Trừ trên tàu Shinkansen hoặc các chuyến tàu đường dài có
khu vực ăn uống riêng.
+ Xử lý rác thải:
o Thùng rác công cộng khá hiếm (chủ yếu có ở cửa hàng tiện lợi), nên hãy chuẩn bị tinh thần mang
rác về nhà.
o Rác phải được phân loại theo đúng quy định, bỏ vào túi rác chỉ định, và
đổ vào đúng ngày thu gom quy định.
o Với các vật dụng cỡ lớn như đồ nội thất hay thiết bị điện tử, bạn phải trả thêm phí xử lý rác.
Vì vậy, hãy mua sắm khôn ngoan — mua quá nhiều đồ có thể khiến bạn tốn không ít chi phí xử lý về sau!

Chuyển đến sinh sống và làm việc tại Nhật Bản chưa bao giờ là điều dễ dàng. Nhưng nhờ sự chuẩn bị kỹ lưỡng, sự hỗ trợ
vững chắc từ công ty, và tinh thần sẵn sàng học hỏi, tôi đã dần thích nghi với cuộc sống mới này và tự hào mang theo
tinh thần VietIS bên mình trên đất Nhật.
— Vân Anh, VietIS Solution – Tokyo